TL;DR
กระบวนการขึ้นทะเบียน NSA: (1) เป็นทนายมีใบอนุญาต (2) สมัครหลักสูตร NSA ~15,000-20,000 บาท (3) อบรม 30+ ชม. (4) สอบข้อเขียน (5) ยื่นเอกสาร + specimen ลายเซ็น + ตัวอย่างตรา + ค่าธรรมเนียม 3,000 บาท (6) รับใบทะเบียนภายใน 30-60 วัน (7) ต่ออายุปีละ 500 บาท ระยะเวลารวม 3-6 เดือน
NSA registration with the Lawyers Council of Thailand: prerequisite lawyer license, ~15-20k THB training fee, 30+ hour course, written exam, filing with specimen signature/seal, 3,000 THB registration fee, 30-60 day processing, 500 THB annual renewal. Total timeline: 3-6 months.
ขั้นที่ 1 — คุณสมบัติเริ่มต้น
ต้องมีใบอนุญาตทนายความจากสภาทนายความ (ไม่จำกัดอายุงาน — จบเนติฯ + ฝึกงาน 1 ปี + ผ่านการอบรมวิชาว่าความก็สมัครได้ทันที)
ไม่มีประวัติถูกลงโทษทางวินัยระดับพักใช้ใบอนุญาตขึ้นไป
ไม่มีคดีอาญาที่ศาลพิพากษาถึงที่สุดแล้วเว้นแต่ประมาทหรือลหุโทษ
ขั้นที่ 2 — สมัครหลักสูตร
สภาทนายความเปิดหลักสูตร NSA ปีละ 4-6 รอบ (ม.ค., มี.ค., มิ.ย., ก.ย., พ.ย.)
ค่าอบรม 15,000-20,000 บาท (แล้วแต่รอบ) รวมเอกสารและอาหารว่าง
สมัครออนไลน์ที่ lawyerscouncil.or.th → เมนู 'สำนักฝึกอบรมวิชาว่าความ' → 'หลักสูตร NSA'
ขั้นที่ 3 — อบรม 30+ ชั่วโมง
หัวข้อ: หลักกฎหมายทั่วไปของ notarization, พ.ร.บ. ทนายความ ม. 27(3), ข้อบังคับสภาฯ พ.ศ. 2546, กฎหมายพยานหลักฐาน, กฎหมายระหว่างประเทศแผนกคดีบุคคล, English legal writing, กระบวนการ chain MFA + Embassy, Apostille (ตั้งแต่ 2568)
Workshop ปฏิบัติจริง: notarize signature, certified copy, oath, affidavit, POA, translation cert — ทำจริงในห้องเรียนโดยมีวิทยากร (NSA senior) กำกับ
ขั้นที่ 4 — สอบข้อเขียน
สอบ 3 วิชา: (1) กฎหมายและข้อบังคับ notary (2) English legal wording (3) case study แก้เคสจริง
ผ่านเกณฑ์ 60% ต่อวิชา และ 70% รวม — สอบตกวิชาใดสามารถซ่อมได้ 1 ครั้งภายใน 6 เดือน
ขั้นที่ 5 — ยื่นขึ้นทะเบียน
เอกสาร: (a) สำเนาใบอนุญาตทนาย (b) สำเนาบัตรประชาชน + ทะเบียนบ้าน (c) รูปถ่าย 1 นิ้ว 6 รูป (d) ใบผ่านอบรมและสอบ (e) specimen ลายเซ็น 5 ครั้ง + ลายเซ็นย่อ 3 ครั้ง (f) ตัวอย่างตรา 3 ครั้ง (g) ค่าธรรมเนียม 3,000 บาท
สภาฯ พิจารณา 30-60 วัน หากผ่าน จะได้ 'ใบทะเบียนผู้ทำคำรับรองลายมือชื่อและเอกสาร' พร้อมเลข NSA registration
ขั้นที่ 6 — ต่ออายุและวินัย
ต่ออายุปีละ สอบถามค่าบริการทางโทร/LINE/อีเมล พร้อมส่งรายงานจำนวนเอกสารที่รับรองในปีนั้น
ต้องเข้าอบรม CPD (Continuing Professional Development) อย่างน้อย 6 ชม./ปี หัวข้อ notary — จัดโดยสภาฯ
ผิดวินัย: สภาฯ พักหรือเพิกถอนได้ / เก็บตราปลอมหรือ notarize เท็จ = โทษอาญาตาม ป.อ. ม. 264-266
คำถามที่พบบ่อย
ต้องเป็นทนายกี่ปีถึงสมัคร NSA ได้?+
ไม่จำกัดอายุงาน — จบและได้ใบอนุญาตทนายก็สมัครได้ทันที แต่ในทางปฏิบัติแนะนำมีประสบการณ์อย่างน้อย 2 ปี
อบรมออนไลน์ได้ไหม?+
ปัจจุบันเป็น hybrid — ทฤษฎีเรียนออนไลน์ได้ แต่ workshop และสอบต้องมาที่สภาฯ (บางกอกน้อย)
สอบตกซ่อมได้กี่ครั้ง?+
1 ครั้งภายใน 6 เดือน หากยังไม่ผ่าน ต้องเริ่มใหม่ทั้งหมด (สมัครหลักสูตรใหม่)
ค่าใช้จ่ายรวมทั้งหมด?+
อบรม 15-20k + ค่าธรรมเนียมขึ้นทะเบียน 3k + ค่าตราและวัสดุ 5-10k = ประมาณ 25,000-35,000 บาทครั้งแรก
ถ้าย้ายจังหวัดต้องขึ้นทะเบียนใหม่ไหม?+
ไม่ต้อง — ใบทะเบียน NSA ใช้ทั่วประเทศ แต่ต้องแจ้งเปลี่ยนที่อยู่กับสภาฯ ภายใน 30 วัน
จำนวน NSA ที่ขึ้นทะเบียนในไทยมีกี่คน?+
ประมาณ 4,000-5,000 คน (สถิติปี 2568) — เพิ่มขึ้นเร็วหลังไทยเข้า Apostille ปี 2568
